Genealogie & Bridge Site J.J. Herweijer

• Home
• Gastenboek
• Foto's
• Links
• Contact

Het boek 700 jaren Herweijer

Vijftien jaar na het verschijnen van "Vijfhonderd jaar Herweijer" is er nu een tweede uitgave. Willem Arie Herweijer heeft als auteur van het oorspronkelijke boek al een enorme hoeveelheid informatie verzameld over de familie.

De tijd staat echter niet stil. Inmiddels is door verschillende familieleden weer veel onderzoek gedaan, dat nieuwe interessante gegevens heeft opgeleverd. Het betreft zowel recente ontwikkelingen als gebeurtenissen uit het (verre) verleden, die door nieuw onderzoek bekend zijn geworden.

De familiehistorie gaat inmiddels terug tot 1295 en bestrijkt dus een periode van meer dan zevenhonderd jaar. Het bij de sluis "Brakelsveer", gemeente Nieuw-Beijerland op een gedenksteen gevonden familiewapen dateert van meer dan vierhonderd jaar terug (zie hoofdstuk 16).

Ook zijn honderden Her(re)weyers getraceerd die leven of geleefd hebben in (Zeeuws) Vlaanderen.

Wim Herweijer uit Vlaardingen zorgde voor vele gegevens uit Michigan en Canada, terwijl Jilles Herweijer uit Hulst aktief was in Zeeuwse archieven. Het nieuwe boek bevat weer veel nieuwe illustraties. Ook zijn meer gegevens opgenomen van hen die een moeder hebben met de naam Herweijer. Hier hebben verschillende bestuursleden van de Stichting Familie Herweijer toe bijgedragen, terwijl zij ook de nieuwe tekst op fouten controleerden. Tenslotte is een aantal correcties doorgevoerd.

Ik bedank bij deze de voorzitter van de Koninklijke Oudheidkundige Kring van het Land van Waas, de heer A. van der Gucht voor zijn hulp in de verenigings-bibliotheek te Sint Niklaas. De anderhalve eeuw oude Kring beschikt over een onvoorstelbare hoeveelheid boeken en tijdschriften betreffende het Land van Waas, waar dankbaar gebruik van kon worden gemaakt.

De heer H.C.E.M. Rottier, die zelf ook verre Herweijer-voorouders heeft, maakte mij wegwijs in de oude Vlaamse leenboeken en verstrekte ook verder nog veel waardevolle informatie.

De in juni 1999 overleden uit Bazel afkomstige pater der Redemptoristen Alois Maris verstrekte mij enerzijds rechtsstreeks per brief waardevolle informatie; anderzijds vormen de talloze artikelen van zijn hand een onmisbare bron voor iedere onderzoeker in het Land van Waas.

Adriaan (Ad) Herweijer heeft tenslotte de illustraties in dit boek ingescand en van onderschriften voorzien.


Voor dit boek is gebruik gemaakt van het computerprogramma:

PRO-GEN Genealogie a la Carte.


INHOUD

DEEL 1 Algemeen
Inleiding, stamboomschema
Hoofdstuk 1 De Stichting Familie Herweijer.
Hoofdstuk 2 De familiewapens

DEEL 2 Bazel - Het Land van Waas
Hoofdstuk 3 Bazel - Het Land van Waas.
Hoofdstuk 4 "Soending na dubbele manslag"
Hoofdstuk 5 Herweyers 1295- ca. 1500

DEEL 3 Vlaanderen-USA-Canada
Hoofdstuk 6 Herweyers in Vlaanderen 1295 - ca. 1660
Hoofdstuk 7 Martinus Herweyers ca. 1622 -
Hoofdstuk 8 Petrus Herweyers ca. 1630 -
Hoofdstuk 9 Petrus Herweyers ca. 1640 -
Hoofdstuk 10 Paulus Herweyers ca. 1653 -
Hoofdstuk 11 Petrus Herreweyaert ca. 1710 -

DEEL 4 Delft-Leiden-Kampen-Amsterdam
Hoofdstuk 12 Anthonis Herweijer ca. 1490 -
Hoofdstuk 13 Cornelis Herweijer ca. 1520 -
Hoofdstuk 14 Jacob Harreweyer ca. 1525 -

DEEL 5 Hemiksem-Delft-Hoekse Waard
Hoofdstuk 15 Mr. Jacob Herweijer ca. 1510 -
Hoofdstuk 16 Jacob Gillisz Herweijer ca. 1578 -
Hoofdstuk 17 Cornelis Gillisz. Herweijer ca.1595 -

DEEL 6 Voorne-Putten
Hoofdstuk 18 Dijvertje Herweijer ca. 1607 -

DEEL 7 Beijerlandse takken
Hoofdstuk 19 Hendrik Herweijer 1779 -
Hoofdstuk 20 Teunis Herweijer 1781 -
Hoofdtsuk 21 Samuel Herweijer 1784 -
Hoofdstuk 22 Marinus Herweijer 1789 -

DEEL 8 Michigan
Hoofdstuk 23 Otto Herweijer 1815 - Memoirs of Jan Vogel
Hoofdstuk 24 Jacob Herweijer 1818 -

DEEL 9 Cromstrijense takken
Hoofdstuk 25 Jacob Herweijer 1783 -
Hoofdstuk 26 Teunis Herweijer 1786 -
Hoofdstuk 27 Schilleman Herweijer 1799 -

DEEL 10
INDEX VAN BOERDERIJEN
INDEX OP FAMILIENAMEN
INDEX OP VOORNAMEN van Herweijers, Herreweyers en Erreweyaerts



INLEIDING

De bakermat van de familie Herweijer ligt in het Land van Waas, dat gelegen is ten westen van Antwerpen en ten zuiden van Zeeuws-Vlaanderen.
De vroegste vermelding van een Herweijer, die tot nu toe gevonden is, betreft een Jan f. Hendrik Heyderweyder ( f = filius = zoon van) die in 1295 genoemd werd in het hoofdcijnsboek van de Gentse Sint-Baafsabdij als leenhouder van grond te Beveren.
De nummering der generaties in dit boek is hierop gebaseerd en begint dus met deze Hendrik als generatie I en zijn zoon Jan in generatie II.
De naam Heyderweyder met zijn varianten is afkomstig van "Heyen ende Weyen", door welke woorden gewoonlijk het weiderecht of graasrecht worden uitgedrukt. De oudste "Heyderweyder" was belast met het in gedeeltes afpalen van nog niet gerooid land (heide), waar de dorpelingen hun vee mochten laten grazen en hij had zijn naam aan deze bezigheid te danken. Dit land was eigendom van de Graaf van Vlaanderen, of een groot leenman van de graaf.
Later is de naam Heyderweyder via Heydeweyer, Herweyder etc. geëvolueerd tot o.a. Herweijer, Herweier in Nederland en Her(re)weyers, (H)erreweyaert in (Zeeuws-) Vlaanderen. De letter "s" waarmee de naam in (Zeeuws-) Vlaanderen vrijwel steeds eindigt dient beschouwd te worden als de genitief van de oorspronkelijke naam.
De familienaam is in dit boek zoveel mogelijk geschreven, zoals hij werd aangetroffen in een akte, doopregister, etc. Hierdoor vindt men soms bij één persoon de naam op verschillende wijzen geschreven.

In 1376 vinden we de naam Heyderweyder in de grafelijke cijnsboeken ("briefs" of leenbrieven) van Scousele. In deze boeken werd opgetekend hoeveel cijns (pacht) betaald moest worden voor land dat in eigendom was van de Graaf van Vlaanderen. De grafelijke cijnsboeken voor Bazel van 1350, 1376 en 1398 rangschikken alle cijnsgronden onder twee titels: "in Scousele" en "supra Dorent in Baersele". Scousele was het lage gedeelte van Bazel langs de Schelde (skaldi). De polder gelegen op Steendorp en Temse heet ook nu nog Schouselbroek. "Dorent" betekent doornrijk gebied. Dit was het hoger gelegen noordwestelijk gedeelte van Bazel.

Uit februari 1430 dateert een uitgebreide akte betreffende de verzoeningsregeling, welke getroffen werd na de doodslag op Pieter Herweyer en zijn zoon Maes omstreeks 1430 in Bazel. (zie "Soending na dubbele manslag" in het inleidende hoofdstuk)

Het kohier van de 10e penning van 1571 vermeldt te Bazel in dat jaar geen enkele Herweijer meer. Na 1608 vinden we in de regio Bazel, Kruibeke en Haasdonk gedurende meer dan 150 jaar geen vermeldingen meer van dopen, huwelijken en overlijdens van Herweijers. In 1555 worden te Belsele Gillis en Michiel f Jan Herweyers genoemd als "weerbare man". Vanaf ca. 1600 vinden we in de parochieregisters van de meer westelijk gelegen dorpen in het Land van Waas zoals Belsele, Sint-Gillis en Vrasene vele akten van dopen, huwelijken en begrafenisssen van Her(re)weyers. De families Herweijer waren kennelijk in die richting getrokken. Ook in de registers van de Burgelijke Stand vinden we vele vermeldingen, waarbij het echter te betreuren is dat deze akten in België vanaf ca. 1880 nog niet openbaar zijn. Pas halverwege de 18e eeuw vinden we ook weer vermeldingen van Herweijers in Bazel, Haasdonk en omgeving.

Heden wonen in Vlaanderen nog verschillende leden van de familie. De meesten wonen echter tegenwoordig in Nederland. Deze stammen af van Anthonis en Jacob Herweijer welke in het begin van de 16e eeuw al uit Vlaanderen waren vertrokken. Vanuit Nederland en België zijn in de loop der eeuwen enkele tientallen Her(re)weijers geëmigreerd. Met name in de Verenigde Staten en Canada vinden we een uitgebreid nageslacht.